Lever nog geen ROM-gegevens aan bij SBG, blijf wel ROM’en

Zoals bekend deed de voorzieningenrechter eerder uitspraak in een kort geding om vast te stellen of de Stichting Benchmark GGZ (SBG) bij de registratie van ROM-gegevens dient te voldoen aan de Wet Bescherming Persoonsgegevens (WBP). De rechter oordeelde dat in deze zaak niet vastgesteld kan worden dat de gegevens onder de WBP vallen en dat voor een definitief oordeel diepgaander onderzoek nodig was. Vervolgens hebben alle betrokken veldpartijen zich in een juridische werkgroep gebogen over de precieze betekenis van deze rechterlijke uitspraak en de gevolgen voor de werkwijze, randvoorwaarden en doorontwikkeling van ROM. Op basis van de resultaten van dit onderzoek pleit de LVVP voor gerichte in plaats van veronderstelde toestemming van cliënten bij het doorsluizen van ROM-data naar SBG.


De LVVP blijft het belang benadrukken van ROM voor het monitoren van de behandeling en ook van het onderling vergelijken van de behandelresultaten met andere zorgaanbieders (benchmarken). Voor het monitoren zelf bestaan er geen juridische obstakels, voor het het aanleveren van ROM-data ten behoeve van benchmarken echter wel. Uit het advies van de juridische werkgroep leiden wij namelijk af dat er onvoldoende juridisch houvast is voor een veronderstelde toestemming (anders dan een gerichte toestemming) van de cliënt:

Er is geen juridische eenduidigheid over de vraag of deze toelichting bij de Wgbo kan worden gezien als een mogelijkheid om ook in dit geval uit te gaan van veronderstelde toestemming. Dit is afhankelijk van de interpretatie van het begrip ‘kwaliteitsbevordering en bewaking’. Dit wordt niet verder uitgewerkt in de literatuur, jurisprudentie of andere bronnen. Juridisch gezien is het daarom niet mogelijk om met zekerheid te zeggen of deze vorm volstaat als verwerkingsgrondslag. Dit maakt dat het risico bestaat dat een rechter of de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) oordeelt dat veronderstelde toestemming geen grondslag is en dat de gegevens dus onrechtmatig zijn verwerkt. Mogelijke gevolgen zijn (bestuurlijke) boetes, behandelaars kunnen worden aangesproken door de tuchtrechter en daarnaast kan er een civiele rechtszaak gestart worden door de patiënt. Een uitspraak van VWS over de interpretatie van de wet biedt hiervoor geen zekerheid.”

 

Vrijgevestigden zijn persoonlijk tuchtrechtelijk aansprakelijk
Bovenstaande passage uit het verslag van de juridische werkgroep weegt voor de LVVP heel zwaar, temeer omdat vrijgevestigde ggz-aanbieders persoonlijk tuchtrechtelijk aansprakelijk zijn. De LVVP kan haar leden dan ook niet anders adviseren dan de opschorting van aanlevering van ROM-data voort te zetten totdat alle betrokken partijen in gezamenlijkheid de gerichte toestemming van de cliënt gaan uitwerken. Gerichte toestemming is namelijk zowel inhoudelijk als technisch zeer complex en dienen partijen in gezamenlijkheid te organiseren. De LVVP blijft benadrukken dat het cruciaal is dat u blijft ROM'en, zowel ten behoeve van de behandeling alsook voor het benchmarken in het kader van de kwaliteitsverbetering. U kunt hiervoor uw geanonimiseerde ROM-gegevens - die u uit uw praktijksoftware of ROM-portaal kunt halen - gebruiken in intervisie-overleggen. Aanlevering aan SBG (via SVR) is hiervoor niet noodzakelijk.

 

LVVP wil haar leden behoeden

Het is u wellicht opgevallen dat het advies van de LVVP afwijkt van dat van de andere ggz-partijen, die wél adviseren om weer aan te leveren aan SBG (via SVR). De reden van ons advies is dat de LVVP dé vereniging is die exclusief de belangen dient van de vrijgevestigde ggz-professional. Wij kunnen u niet adviseren aan SBG aan te leveren, terwijl wij weten dat u daarmee tuchtrechtelijk gevaar loopt. Anders dan in een instelling bent u als vrijgevestigde hoofdelijk aansprakelijk; dat maakt u extra kwetsbaar.

 

Kwaliteitsinstituut
Voor een optimale doorontwikkeling van ROM hebben de veldpartijen enige tijd geleden besloten tot de inrichting van een kwaliteitsinstituut van en voor de ggz. Hierbij wordt nadrukkelijk ook gekeken naar goede voorbeelden uit de ziekenhuiszorg, waarbij onder regie van professionals en patiënt transparantie wordt geboden over de kwaliteit van zorg. Ook bij de inrichting van het nieuwe kwaliteitsinstituut in de ggz krijgen behandelaren en patiënten de regie. Alle partijen in de ggz committeren zich aan de afspraak dat een dergelijk kwaliteitsinstituut op 1 januari 2019 operationeel is. Belangrijk onderwerp zal daarbij ook zijn ROM-data ten behoeve zorginkoop en keuze-ondersteunende informatie ten behoeve van de patiënt. De inzet van de LVVP zal daarbij blijven dat een en ander juridisch en technisch zorgvuldig en ordentelijk moet worden geregeld. De professional mag nimmer het gevaar lopen op tuchtrechtelijke claims.